DE LEESPLANK

Omdat we nooit uitgeleerd zijn en genderongelijkheid en de representatie van vrouwen* huist in een complex systeem, voorzien we je in samenwerking met Jacqueline Blom (Point of VieW) van kijk/luister/lees tips om je kennis te verdiepen en je horizon te blijven verbreden.

 

*vrouwen (trans en cis) en genderdiverse personen die zich identificeren als feminien

 

** SHOWNOTES **
** SHOWNOTES **
** SHOWNOTES **
** SHOWNOTES **
** SHOWNOTES **
** SHOWNOTES **
** SHOWNOTES **
** SHOWNOTES **

LEESPLANK#3 SCHOONHEID

Synoniemen voor het woord schoonheid: stuk, plaatje, schattebout, schone, honnepon, bout, moot, beauty, honneponnieschoonheid, pracht, fraaiheid, knapheid, mooiigheid, lieflijkheid. De betekenis van schoonheid en de waarde die vervolgens aan wordt gegeven zijn bepaald binnen een patriarchaal systeem. Deze male gaze vernauwt en beklemt nog altijd wat we als maatschappij onder schoonheid verstaan. Welke vrouwen “van waarde” zijn en hoe vrouwen zich moet gedragen. Wat wel wordt laten zien, en wat niet. En dat is eenzijdig en schadelijk.

Uit het onderzoek “Gewoon” een Nederlandse vrouw van de Universiteit Utrecht blijkt bijvoorbeeld dat er een opvallend gebrek is aan diversiteit en dat een sterke mate van stereotypering de representatie van vrouwelijke personages in de Nederlandse film- en televisiesector kenmerkt. Hoe komt het dat er zo een beperkte kijk op schoonheid heerst en hoe vrouwen er uit moeten zien en zich moeten gedragen? En hoe breken we ons samen uit dat corset? En hoe kan het ook?

Vrouwen in Beeld - 9

CREATION OF PATRIARCHY - GERDA LERNER

In deze radicaal nieuwe kijk op de geschiedenis van de westerse beschaving betoogt de auteur dat mannelijke dominantie niet natuurlijk of biologisch (en dus onveranderlijk) is, maar een product van historische ontwikkeling. Wanneer werden vrouwen, die zo centraal stonden in de vorming van de samenleving, naar de achtergrond verdrongen? Gerda Lerners radicale analyse van de westerse beschaving laat zien dat mannelijke dominantie over vrouwen niets met biologie te maken heeft, maar alles met culturele en historische gewoonten.
BESTEL HIER
Vrouwen in Beeld - 12

VROUWEN EN MACHT - MARY BEARD

Met wrange humor begeeft Mary Beard, de beroemdste classicus van het Verenigd Koninkrijk, zich in de genderdiscussie. Ze toont ons hoe in de geschiedenis machtige vrouwen behandeld zijn. Haar voorbeelden komen uit de klassieke oudheid en het hier en nu, en ze leggen de culturele pijlers onder een eeuwigdurende misogynie bloot. Ze bespreekt de stem van vrouwen in het maatschappelijk debat en bevraagt onze aannames omtrent de manier waarop vrouwen met macht omgaan.
BESTEL HIER
Vrouwen in Beeld - 5

LIEVER KROES - NELLY DOS REIS

De Kaapverdiaans-Nederlandse Nelly wilde op haar zesde niks liever dan lang, blond haar. Ze herkende zichzelf niet in haar poppen, barbies of haar favoriete sterren op televisie. Op haar tiende begon haar moeder met het ontkroezen van Nelly's haar. Nu, 25 jaar later, onderzoekt Nelly waar de afkeer van haar kroeshaar vandaan komt. Hoe kan ze haar uiterlijk leren accepteren? Hoe kan ze haar geïnternaliseerde racisme doorbreken?
KIJK HIER
Vrouwen in Beeld - 3

HOE IK MIJN AFRO HEB LEREN KOESTEREN - PHAEDRA HARINGSMA

Aan het westerse schoonheidsideaal ontkomt niemand. Dat heeft alles te maken met koloniale – of zelfs racistische – opvattingen over schoonheid. Als je maar vaak genoeg hoort dat een afro geen netjes, professioneel of vrouwelijk kapsel is, ga je het op een gegeven moment geloven. Hoe trek je zo’n scheef zelfbeeld weer recht?
LEES HIER
Vrouwen in Beeld - 10

TOT LIJF GEMAAKT - TATJANA ALMULI

Wat zegt onze obsessie met perfecte lichamen over vrijheid? In dit actuele en haarscherpe essay onderzoekt Tatjana Almuli hoe schoonheidsnormen niet alleen ons zelfbeeld beïnvloeden, maar ook onze autonomie en levensruimte beperken. Schoonheid is geen onschuldige voorkeur, maar een vorm van sociale controle. Waarom neemt de fixatie op uiterlijk juist toe in tijden van crisis? Tot lijf gemaakt is zowel een persoonlijke als politieke oproep tot radicale ongehoorzaamheid – voor iedereen die genoeg heeft een norm na te streven die constant verschuift.
BESTEL HIER
Vrouwen in Beeld - 13

WOMEN DON’T OWE YOU PRETTY - FLORENCE GIVEN

Florence Given moedigt in ‘Women Don't Owe You Pretty’ lezers aan om de verhalen in twijfel te trekken die hen weerhouden van zelfacceptatie, eigenliefde en kracht. Het is een levendig geïllustreerde inleiding tot het moderne feminisme. Met dit boek leert iedere vrouw haar energie te beschermen. ‘Women Don't Owe You Pretty’ is er om ons eraan te herinneren dat iedereen waardevol is en dat vrouwen mannen niets verschuldigd zijn.
BESTEL HIER

MAKE OVER MOVIE – SUE DING (hele film)

Een essayfilm over popcultuur, over de make-overfilms waar we mee opgroeiden en alle manieren waarop ze ons leerden dat we onszelf moesten ‘verbeteren’. Met fragmenten uit bijna honderd films dompelt MAKEOVER MOVIE ons onder in de snoepkleurige en dynamische wereld van de make-overmontage. Naast deze iconische beelden reflecteren vrouwen van kleur en queer vrouwen op de geracialiseerde, heteronormatieve en tegenstrijdige schoonheidsidealen die centraal staan ​​in de make-overfilms.

Vrouwen in Beeld - 2

BEPERKT HOUDBAAR - SUNNY BERGMAN

In ‘Beperkt Houdbaar’ laat Sunny Bergman zich, net als in haar vorige films, inspireren door haar persoonlijke leven. Op 34-jarige leeftijd is Sunny bang om binnenkort niet meer aantrekkelijk te zijn, terwijl ze tegelijkertijd boos is dat vrouwen voortdurend op hun uiterlijk beoordeeld worden.
KIJK HIER
Vrouwen in Beeld - 4

MAAKBARE SCHOONHEID - HUMAN

Een beetje botox, diëten, looksmaxxing, een huidverzorgingsroutine van zeven stappen: voor een groeiende groep jongeren is het vanzelfsprekend. En het gebeurt op steeds jongere leeftijd. Sociale media spelen daarin een grote rol. Hoe mooier, hoe gelukkiger. Aan wie spiegelen jongeren hun uiterlijk? En wanneer is iets zelfzorg, en wanneer gaat het te ver? En hoe groot is de invloed van de schoonheidsindustrie?
LUISTER HIER
Vrouwen in Beeld - 6

SCHOONHEIDSIDEALEN EN HOLLYWOODHORROR IN THE SUBSTANCE - NET ECHT

Eeuwig jong blijven - een droom of nachtmerrie? Cosmetisch wetenschapper Heleen Kibbelaar onthult wat écht kan in de strijd tegen huidveroudering, terwijl mediaonderzoeker Irene van Driel vertelt hoe Hollywood ons schoonheidsideaal bepaalt. Hoe ver mag je gaan voor eeuwige schoonheid? Welke mythes moeten worden doorgeprikt?
LUISTER HIER

HOW TO CATCH A BUTTERFLY – KIRIKO MECHANICUS (trailer)

In deze indringende en persoonlijke korte documentaire onderzoekt de Japans-Nederlandse filmmaker Kiriko Mechanicus de invloed van de hardnekkige stereotypering en seksualisering van Aziatische vrouwen op haar eigen leven. Ze interviewt haar Japanse moeder, voert in de voice-over eerlijke dialogen met zichzelf, en probeert via brieven in contact te komen met de Amerikaanse gedetineerde Robert Aaron Long, die in 2021 zes Aziatische vrouwen doodde in een spa in Atlanta, om zo, naar eigen zeggen, zijn seksuele impulsen te kunnen controleren.

Te zien tijdens het Nederlands Film Festival 2026

Vrouwen in Beeld - 7

SHELLEY IN WONDERLAND - SOPHIE DROS

Shelley is in de zestig, maar wil niet langer als onzichtbare oudere door het leven gaan. In de film volgen we de 62-jarige Shelley bij haar voorbereidingen op en deelname aan de Ms. Senior-verkiezing in Las Vegas. Samen met andere 60+’ers en ‘super senioren’ bewijst ze dat ze er nog steeds toe doet.
KIJK HIER
Vrouwen in Beeld - 11

THE UGLY STEPSISTER - EMILIE BLICHTFELDT

De ogenschijnlijk gewone maar ambitieuze Elvira wordt door haar moeder aangespoord om een ​​ijdele prins voor zich te winnen en zo hun familie te redden. Maar wanneer haar adembenemende stiefzus Agnes een rivale wordt, gaat Elvira tot het uiterste. Naarmate het koninklijk bal dichterbij komt, moet ze de harde waarheden onder ogen zien van de wereld waar ze zo graag bij wil horen.
KIJK HIER
Vrouwen in Beeld - 1

GOOD LUCK TO YOU, LEO GRANDE - SOPHIE HYDE

Gepensioneerde lerares en weduwe Nancy smacht naar avontuur, een goede connectie en seks. Ze gaat op zoek naar de voldoening die ze al die jaren gemist heeft en huurt de jonge sekswerker Leo Grande in. Er ontstaat een bijzondere band.
KIJK HIER

OVER POINT OF VIEW

Point of VieW bouwt aan gelijkwaardige representatie van vrouwen in de Nederlandse kunst en cultuur. Dat doen ze door kennis te bewaren en te delen en door bewustwording te creëren. Cultuur gaat over ons collectieve verhaal als samenleving. Laten we dat verhaal samen herschrijven en zo tot een nieuw evenwicht en perspectief komen

“Point of VieW is opgezet zodat we kunnen laten zien dat het niet om een gevóél gaat dat vrouwen worden achtergesteld, maar om feiten.”

-Jacqueline Blom in Volkskrant Magazine (2022)

LEESPLANK GEMIST?

Geen zorgen, hieronder vind je ze allemaal terug.

De verbeelding van de moeder en van moederschap werd lang geromantiseerd. Kindje, kusje, roze wolkje. Steeds meer regisseurs, scenaristen en schrijvers komen in verzet tegen het beeld van de jonge, enkel verzorgende, alwetende, dienende, zachtaardige moeder die elke middag klaar zit met een kop thee en een luisterend oor, en zetten er iets weerbarstigers tegenover.

Welke clichés en verwachtingen bestaan er rondom “de moeder”? Hoe zien we die terug op ons scherm en in wat we lezen? En welk effect hebben ze op onze maatschappij en hoe we naar moeders en vrouwen* kijken?

*vrouwen (trans en cis) en gender diverse personen die zich identificeren als feminien

BOEKEN

ESSAYS

KIJKEN

De waarde van de vrouw* wordt nog altijd bepaald door hardnekkige systemen. Deze waardebepaling zien we op veel verschillende manieren terug in onze maatschappij, onder andere in hoe vrouwen worden verbeeld en hoe hun rol wordt bepaald als het aankomt op werk en het gezin. De verbeelding van vrouwen op het scherm, hoe we kijken naar vrouwen in het dagelijks leven en de wetten die we maken zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden.

Waar vinden deze moedermythes hun oorsprong? En wie of wat houdt deze verhalen en besluiten in stand? Verhalen en besluiten die tot op de dag van vandaag de representatie en daarmee hun rechten en vrijheden bepalen.

*vrouwen (trans en cis) en gender diverse personen die zich identificeren als feminien

BOEKEN

INTERVIEW

KIJKEN

LUISTEREN